🌻Dziękujemy serdecznie za upiększenie naszego Odpustu Pod Czerwoną Jarzębiną Zespołowi „Mogilanie”🌻, którzy pielęgnują tradycje muzyczne i taneczne z okolic Mogilan oraz dbają o prawdę etnograficzną swojego przekazu, szczególnie dzięki wiernemu odtwarzaniu obrzędów i zwyczajów wsi podkrakowskiej. 🌻Dziękujemy również serdecznie Grupie Artystycznej GAMA za pięknie wykonane utwory folkowe.🌻
W trakcie wspólnego świętowania nie zbrakło również rokowego brzmienia połączonego z folkowymi korzeniami jakie zaprezentował zespół „PotOCK”. Góralskie wokale w parze z mocnymi gitarowymi riffami zagościły na naszym Amfiteatrze. 🌻Dziękujemy „PotOCK”- owi za tę dawkę pozytywnej energii. Po nich niezwykłe ukojenie przyniósł nam koncert Orkiestry NUSO Charków – „Nadiia” 🌟 Przeniósł on nas w świat wielkiej muzyki, pełnej emocji i energii. Dzięki niesamowitej interpretacji muzyków, mieliśmy okazję zanurzyć się w pięknych dziełach takich kompozytorów jak: M. Kalaczevsky, A. Dvořák , J. Brahms, G. Bizet , M. Skoryk. Serdecznie dziękujemy Orkiestrze NUSO Charków – „Nadiia” za piękny koncert. 🌻🎻 Dziękujemy również serdecznie Panu konferansjerowi Tomaszowi Soji, za profesjonale poprowadzenie programu.🌻 Wszystkim obecnym słuchaczom dziękujemy, że byliście częścią tego wspaniałego wydarzenia! ❤️
Wśród wielu pysznych potraw kuszących aromatem i przywołujących wspomnienia z dzieciństwa, jak również z Wieczerzy Wigilijnej Jurorzy mieli niełatwe zadanie wyłowić te najbardziej udane. Pod uwagę nie tylko brany był smak potrawy ale także jej prezentacja, zgodność z tradycją, sposób podania oraz oprawa dekoracyjna stoiska. Rywalizowały ze sobą: 1. Koło Gospodyń Wiejskich „Porębianie”- z kapustą z fasolą 2. Koło Gospodyń Wiejskich „Zagórzanki”- z Pęcokiem z Grochem 3. Koło Gospodyń Wiejskich „Płazianki”- z grochem z kapustą i grzybami 4. Koło Gospodyń Wiejskich „Źrebczanki”-ze Źrebczańskim bigosem chłopskim 5. Koło Gospodyń Wiejskich „Luszowianki”-z zupą grochowa 6. Koło Gospodyń Wiejskich „Pogorzycanki”- z zupą krupnik 7. Koło Gospodyń Wiejskich „Jaworznianki”- z Zalewajką 8. Koło Gospodyń Wiejskich w Rudnie- z Ciudzbajsem z tłustym 9. Koło Gospodyń Wiejskich z Mętkowa- z Kapuśniakiem z kiszonej kapusty 10. Koło Gospodyń Wiejskich z Olszyn- z żurkiem 11. Koło Gospodyń Wiejskich „Lipowianki”- z zupą ziemniaczaną 12. Koło Gospodyń Wiejskich „Jankowicanki”- z zupą krem z czarnej rzepy Wszystkim Kołom Składamy serdeczne podziękowania za udział, wspaniałe potrawy i zaangażowanie.🌻Była to prawdziwa uczta dla nas.❤ ❤Serdecznie Gratulujemy Zwycięzcom!❤ Było to nie lada wyzwanie pokonać tak zacną konkurencję🙂 A zwycięzcami zostało Koło Gospodyń Wiejskich „Zagórzanki” z Pęcokiem i Grochem Drugie miejsce zajęło Koło Gospodyń Wiejskich „Jaworzanki” z Zalewajką. Trzecie miejsce przypadło Kołu Gospodyń Wiejskich „Lipowianki” z zupą ziemniaczaną. A Nagroda Publiczności powędrowała do Koła Gospodyń Wiejskich „Płazianki” prezentującej tradycyjny groch z kapustą i grzybami. Wszystkim Panią jeszcze raz dziękujemy i gratulujemy talentu kulinarnego.❤🙂
15 września -Park Etnograficznym Krakowiaków Zachodnich!
To nasze wielkie święto tradycji, folkloru i dziedzictwa Małopolski Zachodniej, którego nie możecie przegapić!
W ramach odpustu odbędzie się Konkurs Potraw Regionalnych „Przy chłopskim stole” z degustacją dla publiczności, gdzie będziecie mogli spróbować autentycznych smaków regionu krakowskiego. Nie zabraknie także znakomitych występów zespołów muzycznych i folklorystycznych, które wprowadzą nas w atmosferę dawnych czasów.
Program wydarzenia:
13:00 – Msza Święta w Zabytkowym drewnianym kościółku z Ryczowa
14:00 – Powitanie Gości i koncert zespołu Mogilanie na Małej Scenie
17:30 – Koncert Orkiestry NUSO Charków „Nadiia” w Amfiteatrze
W plenerach Parku Etnograficznego odbędzie się także kiermasz rękodzieła oraz liczne warsztaty i pokazy regionalne: garncarstwo, tworzenie kwiatów z krepiny, robienie korali, pokaz robienia masła, dawne pranie i młócenie w stodole oraz wiele innych atrakcji!
Wstęp:
Dzieci: bezpłatnie
Dorośli: 10 zł
Dołączcie do nas na ten wyjątkowy dzień pełen tradycji i wspólnego świętowania!
15 września 2024 roku serdecznie zapraszamy do naszego Dworu z Drogini na wystawę pt. „Makatki – wyszywane historie”.
Czym były makatki?
Makatka to niewielki kawałek białej bawełnianej tkaniny, zwykle w kształcie prostokąta lub kwadratu z wypisaną sentencją i prostym obrazkiem.
Na początku XIX wieku makatki zdobyły popularność w Niemczech i w Holandii. Niecałe sto lat później rozpowszechniły się w domach mieszczańskich Europy Zachodniej.
Do Polski makatki dotarły jeszcze przed II wojną światową, ale szczyt ich popularności przypadł na lata 50. i 60. zeszłego wieku.
Prezentowane na wystawie makatki wykonały artystki ze Stowarzyszenia Miłośników Tradycyjnego Rękodzieła Ludowego i Artystycznego Lud-Art z siedzibą w Muzeum Etnograficznym im. Seweryna Udzieli w Krakowie.
Stowarzyszenie Lud-Art powstało z przekształcenia Klubu Hafciarskiego założonego w 1993 r. przy Krakowskim Oddziale Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego przy MEK.
Oczywiście na ekspozycji nie mogło również zabraknąć historycznych makatek ze zbiorów naszego Muzeum, w tym egzemplarze sprzed stu lat.
W dniu12.09.2024 r.Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie, jako Partner Wiodący zorganizował spotkanie w ramach projektu pt. „POLSKO-SŁOWACKA AKADEMIA TRADYCJI. Chronimy, upowszechniamy, udostępniamy”.
Spotkanie to miało charakter pierwszego przeglądu realizacji projektu.
Wzięli w nim udział przedstawiciele: Wspólnego Sekretariatu (pani Agnieszka Skrzypek, pan Piotr Biel), Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego (pan Wiesław Owsiak, pan Grzegorz Prokop), Regionalnego Punktu Kontaktowego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego (pani Dorota Leśniak), Regionalnego Punktu Kontaktowego Kraju Żylińskiego (pan Tomáš Bela), partnerów projektu: Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie (pan Marek Bębenek, pani Beata Sanak, pani Elżbieta Kożuch, pan Marek Golonka), Muzeum Liptowskiego (pan Martin Hromada, pani Marta Rusnáková) oraz Europejskiego Ugrupowania Współpracy Terytorialnej TATRY (pani Anna Sowińska).
Na początku spotkania pani Beata Sanak -zastępca dyrektora ds. merytorycznych w Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie, powitała zebranych i przedstawiła główny cel spotkania, którym był pierwszy przegląd realizacji ww. polsko-słowackiego projektu. Następnie przybliżyła główne założenia projektu, jego cele i zakres w części dotyczącej Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie. Kolejno o planowanych działaniach partnera słowackiego – Muzeum Liptowskiego opowiedziała pani Marta Rusnáková. W dalszej części pani Anna Sowińska omówiła harmonogram i planowane w projekcie wskaźniki. Krótkiej analizie poddała także spodziewane wyzwania i ryzyka. Omówiła również ogólne zasady związane z prawidłową realizacji projektu.
Na zakończenie spotkania przedstawiciele Wspólnego Sekretariatu: pani Agnieszka Skrzypek i pan Piotr Biel oraz Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego: pan Wiesław Owsiak przedstawili praktyczne wskazówki i rekomendacje dotyczące dalszych etapów realizacji projektu (m.in. składanie harmonogramów płatności, szacowanie wartości zamówienia, przygotowywanie dokumentacji zdjęciowej z wydarzeń).
Tegoroczna jesień w Małopolsce ponownie stanie się czasem, gdy kultura będzie otwarta dla każdego. Festiwal Kultury Wrażliwej to 11 dni promujących inkluzywność i powszechny dostęp do wydarzeń kulturalnych.
Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie zaprasza do wzięcia udziału w tym niezwykłym festiwalu. W programie znajdą się interesujące oprowadzania kuratorskie oraz warsztaty, które zostały starannie zaplanowane, aby były dostępne zarówno dla osób z niepełnosprawnościami, jak i tych, które mogą mieć trudności z uczestnictwem w tradycyjnych formach kultury. Oto co przygotowaliśmy.
22 września ( niedziela) godzina 14.00 – 16.00
Oprowadzanie kuratorskie po stałej ekspozycji w Małopolskim Muzeum Pożarnictwa w Alwerni
Małopolskie Muzeum Pożarnictwa powstało 4 maja 1953 roku z inicjatywy farmaceuty kpt. Zbigniewa Konrada Gęsikowskiego. Przez ponad 70 lat Małopolskie Muzeum Pożarnictwa w Alwerni działało pod opieką oddanych ochotników Straży Pożarnej w Alwerni. Ochotnicza Straż Pożarna nie tylko pełniła funkcję strażacką, ale także była stróżem dziedzictwa kulturowego. Przez dziesięciolecia społeczną pracą członków straży, Muzeum zgromadziło ponad 4000 eksponatów. Kolekcja muzealna składa się : ze strażackich wozów konnych i samochodów pożarniczych, zbioru medali, odznaczeń, pamiątkowych plakietek i fotografii, a także związanych tematycznie z działalnością straży pożarnej zbiorów filumenistycznych i filatelistycznych oraz licznych dokumentów i publikacji. Najcenniejszą częścią zbiorów jest licząca się w skali europejskiej kolekcja dawnych pojazdów strażackich.
Oprowadzanie będzie tłumaczone na Polski Język Migowy
Informacje praktyczne:
Miejsce: Muzeum Pożarnictwa w Alwerni
Koszt: bezpłatnie
Liczba miejsc jest ograniczona obowiązują zapisy pod numerem telefonu: 885 386 913
29 września ( niedziela ) godzina 14.00 – 16.00
Oprowadzanie kuratorskie po wystawie czasowej ,, W Wiśniewskiej garnkowni Pani Wandy’’
Wystawa pokazuje dzieła ceramiczne zebrane przez Wandę Szrajberównę w różnych regionach II Rzeczypospolitej od Pokucia na południu po Kaszuby na północy. W bogatej kolekcji znajdziemy wyroby codziennego użytku, jak misy i kubeczki oraz eksponaty liturgiczne, na przykład kropielnice czy baranka wielkanocnego. Ważnym elementem wystawy jest 35 plansz przedstawiających dorobek artystki, bowiem Wanda Szrajberówna nie tylko kolekcjonowała ceramikę lecz również ją wytwarzała.
Zajęcia ceramiczne ,, Z gliny ulepione’
Zajęciapodczas, których będziemy tworzyć naczynia o tradycyjnych ale i współczesnych formach, inspirowane zdobnictwem ludowym regionu. W pracy twórczej wykorzystamy lokalne rośliny i kwiaty, które – odbijane w glinie – staną się motywem zdobniczym wytworzonych naczyń.
Oprowadzaniu i zajęciom warsztatowym będzie towarzyszyła audiodeskrypcja na żywo i pomoce dotykowe
Informacje praktyczne:
Miejsce: Park Etnograficzny Krakowiaków Zachodnich w Wygiełzowie – Dwór z Drogini
Koszt: 25 zł/os
Liczba miejsc jest ograniczona obowiązują zapisy pod numerem telefonu: 885 386 913
Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie ul. Podzamcze 1, 32-551 Babice ogłasza nabór na wolne stanowisko pracy : Historyk ds. pożarnictwa Umowa o pracę na czas określony Wymiar czasu pracy : 1/1 Miejsce wykonywania pracy : Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie filia Muzeum Pożarnictwa w Alwerni , ul. Korycińskiego 10, 32-566 Alwernia
Zakres wykonywania zadań na stanowisku:
– naukowe opracowywanie zbiorów,
– zakładanie i opracowywanie kart katalogowych,
– wpisywanie eksponatów do ksiąg inwentarzowych oraz do właściwych komputerowych
– Kserokopie dokumentów potwierdzających doświadczenie zawodowe, w tym świadectwa
pracy,
– Oświadczenie kandydata o posiadaniu pełnej zdolności do czynności prawnych oraz
korzystania z pełni praw publicznych,
– Wypis z Krajowego rejestru Karnego o niekaralności,
– Kwestionariusz osobowy, wg wzoru dla osoby ubiegającej się o zatrudnienie
– Inne dodatkowe kserokopie dokumentów potwierdzające posiadane kwalifikacje lub
umiejętności
Oświadczenie kandydata o wyrażeniu zgody na przetwarzanie danych osobowych do celów rekrutacji zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych osobowych)
Zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych osobowych) wyrażam zgodę na przetwarzanie danych osobowych do celów rekrutacji.
W przypadku zamieszczenia na dokumentach aplikacyjnych wizerunku (zdjęcia):
Oświadczam, że wyrażam zgodę na przetwarzanie mojego wizerunku, zawartego w przedstawionych przeze mnie dokumentach dla potrzeb niezbędnych do realizacji celów rekrutacji.
Wymagane dokumenty należy składać pocztą lub osobiście w sekretariacie Muzeum Pożarnictwa w Alwerni w godz. 7.00 do 14.30 do dnia 30.09.2024. Adres: Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie ul. Podzamcze 1, 32-551 Babice z dopiskiem „ Nabór na wolne stanowisko Historyk ds. pożarnictwa ” w zaklejonej opisanej kopercie.
Kandydaci zakwalifikowani do kolejnego etapu naboru zostaną powiadomieni o terminie rozmowy kwalifikacyjnej telefonicznie .
Oferty niespełniające wymogów formalnych oraz oferty złożone po terminie nie będą rozpatrywane.
Już 22 września 2024 roku Zamek Lipowiec stanie się areną wyjątkowego wydarzenia historycznego – inscenizacji Obrony Zamku Lipowiec przed wojskami Władysława Łokietka. W średniowiecznej scenerii zamku odbędzie się turniej rycerski, pokazy tańców oraz widowiskowa rekonstrukcja bitwy. Uczestnicy będą mogli przenieść się w czasie i poczuć ducha przeszłości, obserwując rycerzy w pełnym rynsztunku, prezentujących swoje umiejętności w pojedynkach i podczas szturmu na zamek.
Impreza ta to jedna z nielicznych okazji, by zobaczyć wiernie odtworzone natarcie i obronę zamku w średniowiecznym klimacie. Na odwiedzających czeka wiele atrakcji:
historyczne obozowisko oblegających,
średniowieczna zbrojownia,
turniej walk rycerskich,
pokaz łuczniczy,
pokaz machin oblężniczych,
warsztaty i pokazy rzemiosła dawnego.
Kulminacyjnym punktem wydarzenia będzie inscenizacja obrony Zamku Lipowiec przed wojskami Władysława Łokietka, która zapewni niezapomniane wrażenia zarówno pasjonatom historii, jak i rodzinom z dziećmi.
Ceny biletów:
Bilet normalny – 15 zł
Bilet ulgowy – 8 zł
Zapraszamy serdecznie do udziału w tym wyjątkowym wydarzeniu, które pozwoli Wam na chwilę przenieść się do czasów średniowiecza i odkryć bogactwo rycerskich tradycji!
Szczegółowy harmonogram:
12:00 – rozpoczęcie: przedstawienie historii konfliktu Łokietka z Muskatą 12:30 – pokaz łuczniczy 13:00 – turniej walk rycerskich 13:30 – pokaz machin oblężniczych 14:00 – I szturm na Zamek Lipowiec 14:30 – pokaz łuczniczy 15:00 – turniej walk rycerskich 15:30 – pokaz machin oblężniczych 16:00 – II szturm na Zamek Lipowiec 16:30 – pokaz łuczniczy 17:00 – pokaz machin oblężniczych 17:30 – III szturm na Zamek Lipowiec
Od 1 września 2024 r. do 31 sierpnia 2026 r. Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie we współpracy z Liptowskim Muzeumrealizuje transgraniczny projekt pt. POLSKO-SŁOWACKA AKADEMIA TRADYCJI. Chronimy, upowszechniamy, udostępniamy.Projekt otrzymał dofinansowanie z Unii Europejskiej z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Interreg Polska-Słowacja 2021-2027.
Zgodnie z wnioskiem o dofinansowanie wartość całkowita tego projektu to 1 123 538,13 EUR, w tym dofinansowanie z Unii Europejskiej z Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego w ramach Programu Interreg Polska-Słowacja 2021-2027 wynosi 898 830,44 EUR, co stanowi 80% wartości kosztów kwalifikowalnych w projekcie, tj. 1 123 538,13 EUR w tym: -Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie : całkowite koszty (100%) – 322 966,65 EUR, EFRR (80%) – 258 373,27 EUR, -Liptovské múzeum: całkowite koszty (100%) – 800 571,48 EUR, EFRR (80%) – 640 457,17 EUR,
Krótki opis projektu
Bezsprzecznie potencjał pogranicza drzemie w dziedzictwie kulturowym. Jego ochrona oraz skuteczne i zrównoważone wykorzystanie stanowi jednak prawdziwe wyzwanie dla instytucji kultury i turystyki. Tradycyjne muzea, w których jedynie ogląda się eksponaty odchodzą do lamusa. Dlatego Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie i Liptovské múzeum stawiając wspólnie czoła temu wyzwaniu chcą rozwinąć w ramach projektu potencjał i ofertę dwóch muzeów na wolnym powietrzu: Parku Etnograficznego Krakowiaków Zachodnich w Wygiełzowie i Muzeum wsi liptowskiej w Przybylinie. Skanseny te zapraszają zwiedzających do nieistniejącego już świata małego miasteczka i wsi, w których żyli nasi pradziadkowie. Co istotne, można w nich nie tylko można dotknąć eksponatów, ale także na własnej skórze przekonać się o ich funkcjonalności. W ramach zaplanowanych działa partnerzy projektu podejmują kompleksowe działania na rzecz zwiększenia zrównoważonego wykorzystania w kulturze i turystyce pogranicza polsko-słowackiego mało znanego dziedzictwa materialnego i niematerialnego obu współpracujących regionów – Małopolski Zachodniej i Liptowa. Są wśród tych działań: 1) działania inwestycyjne polegające na rewitalizacji, rozbudowie i udostępnieniu ekspozycji skansenu w Wygiełzowie oraz w Przybylinie, 2) działania miękkie w ramach „Polsko-słowackiej Akademii Tradycji” edukujące oraz popularyzujące tradycyjne rzemiosło, rękodzieło, kulinaria, stroje i folklor Małopolski Zachodniej i Liptowa. Dzięki tym działaniom uda się ożywić i uratować od zapomnienia wyjątkową zabudowę pogranicza, ukazać walory historyczne i kulturowe regionu Małopolski Zachodniej i Liptowa, a przez to przekazać kolejnym pokoleniom wiedzę związaną z lokalnymi tradycjami i zachwycić nimi turystów. A to wszystko by wzmocnić rolę kultury i zrównoważonej turystyki w rozwoju gospodarczym pogranicza
Co chcemy osiągnąć?
Głównym celem projektu jest zwiększenie zrównoważonego wykorzystania w kulturze i turystyce pogranicza polsko-słowackiego dziedzictwa materialnego i niematerialnego Małopolski Zachodniej i Liptowa. Celami szczegółowymi są: 1) Ochrona i udostępnienie dziedzictwa materialnego pogranicza polsko-słowackiego. 2) Rozszerzenie i uatrakcyjnienie oferty edukacyjno-kulturalnej skansenów w Wygiełzowie i w Przybylinie skierowanej do zwiedzających. 3) Zwiększenie świadomości i aktywności społeczności lokalnych pogranicza polsko-słowackiego w zakresie kultywowania tradycji
Do kogo adresowany jest projekt?
Projekt skierowany jest zarówno do mieszkańców z obszaru wsparcia projektu po polskiej i słowackiej stronie i do osób przyjezdnych odwiedzających oba kraje. Rozbudowana i odnowiona infrastruktura skansenu w Wygiełzowie i Przybylinie wraz z odświeżonymi ekspozycjami będzie dla nich nie tylko żywym świadectwem historii tych regionów i codziennego życia naszych przodków, ale i zachętą do aktywnego włączenia się w działania na rzecz kultywowania tradycji lokalnych oraz ochrony dziedzictwa.
Bezpośrednimi beneficjentami projektu będzie Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie i Liptowskie Muzeum.
Jakie zaplanowaliśmy zadania?
Zadanie: ARCHITEKTURA ZAKORZENIONA W TRADYCJI
W ramach pierwszego zadania Muzeum Małopolski Zachodniej wykona na terenie Parku Etnograficznego Krakowiaków Zachodnich w Wygiełzowie rewitalizację – zagospodarowania terenów zielonych wokół spichlerza z Borka z 1779 r. w tym udostępnienie wejścia na teren skansenu dla osób ze specjalnymi potrzebami (pochylnia, schody, ścieżka, mała infrastruktura).
Z kolei Liptovské muzeum w ramach działań zaplanowanych na terenie Muzeum Wsi Liptowskiej:
1) przeprowadzi prace konserwatorskie i restauratorskie kościoła Maryi Panny z Liptovskej Mary i jego ogrodzenia,
2) wymieni pokrycie dachu na 7 obiektach: wozowni z Malužiny, dworze rodziny Lehockych z Paludzy i 5 spichlerzach z Hubovej,
3) przeniesie na teren skansenu i podda renowacji XIX-wieczny spichlerz z obecnego Przybylina.
Inwestycje te z jednej strony chronią i udostępniają dziedzictwo materialne Małopolski Zachodniej i Liptowa, a z drugiej strony stwarzają odpowiednią przestrzeń do realizacji działań zaplanowanych w ramach „Polsko-Słowackiej Akademii Tradycji”.
Zadanie: POLSKO-SŁOWACKA AKADEMIA TRADYCJI
Polsko-Słowacka Akademia Tradycji obejmuje szereg komplementarnych działań miękkich związanych z tradycjami pogranicza w tym rzemiosło, rękodzieło, kulinaria, stroje, folklor Małopolski Zachodniej i Liptowa. Realizowane będą głównie w odświeżonych przestrzeniach obu skansenów.
Muzeum Małopolski Zachodniej zaplanowało:
1) Cykl warsztatów edukacyjnych pn.,,W kręgu tradycji, muzyki i tańca’’ w spichlerzu z Bobrka 2) Impreza pn.,,Folkowisko, w kręgu Krakowiaków i Liptowiaków’’promująca rzemiosło, rękodzieło, kulinaria, stroje, folklor 3) Konferencja naukowa pn.,,Przy chłopskim stole” poświęcona kulinarnemu dziedzictwu pogranicza. 4) Wydanie pl-sk książki kucharskiej,,Od Halušzek do Hulajdów” 5) Utworzenie stałej ekspozycji poświęconej strojom ludowym Krakowiaków Zachodnich
Z kolei Liptowskie Muzeum zrealizuje:
1) Cykl działań edukacyjnych o (NIE)zapomnianym rzemiośle (np.koronki) w tym lekcje muzealne „U Pana Majstra w pracowni” 2) Cykl 4 wystaw „Rzemiosło z tradycją i przyszłością”:obuwnictwo, farbiarstwo, tekstylne, bednarstwo, murarstwo 3) Realizacja działań związanych z przeniesieniem spichlerza z Przybyliny w tym: prelekcja, lekcje muzealne, utworzenie ekspozycji poświęconej przechowywaniu żywności i narzędzi 4) Realizacja działań poświęconych powroźnictwu w tym: kwerendy archiwalne i badania, wystawa, publikacja, warsztaty 5) Audioprzewodnik po skansenie dla osób z wadą wzroku i obcojęzycznych
Ponadto każdy z partnerów będzie realizował działania związane z komunikacją i obsługą projektu.
Wskaźniki projektu
-Liczba obiektów kulturalnych i turystycznych objętych wsparciem – 2szt.
-Liczba wspartych obiektów o charakterze nie zabytkowym – 10 szt.
-Uczestnictwo we wspólnych działaniach transgranicznych – 1 165 osób
-Liczba zrealizowanych wydarzeń kulturalnych – 13 szt.
-Organizacje współpracujące ponad granicami – 2 organizacje
-Liczba osób odwiedzających obiekty kulturalne i turystyczne objęte wsparciem – 113 400,00 odwiedzających/rok
-Organizacje współpracujące ponad granicami po zakończeniu projektu – 2 organizacje
Jakie będą efekty?
– rozwój innowacyjnych form udostępniania dziedzictwa kulturowego, jakimi są „muzea na wolnym powietrzu” w Wygiełzowie i w Przybylinie oraz ich oferty edukacyjno-kulturalnej skierowanej do zwiedzających, – uzupełnienie zasobów infrastrukturalnych, poprawa stanu technicznego i estetycznego obiektów dziedzictwa kulturowego, nadanie części z nich nowe funkcji oraz zwiększenie możliwości dostępu dla zwiedzających (w tym osób ze specjalnymi potrzebami wynikającymi np. z niepełnosprawności), – wzmocnienie roli kultury i zrównoważonej turystyki w rozwoju gospodarczym, włączeniu społecznym, innowacjach społecznych tego regionu pogranicza.
Jak się z nami skontaktować?
Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie (Partner wiodący) Ul. Podzamcze 1 32-551 Wygiełzów sekretariat@mmz.info.pl www.mmz.info.pl Osoba do kontaktu: Beata Sanak
Liptovské múzeum Ul. Námestie Š. N. Hýroša 10 034 50 Ružomberok sekretariat@liptovskemuzeum.sk www.liptovskemuzeum.sk Osoba do kontaktu: Marta Rusnáková
POĽSKO-SLOVENSKÁ AKADÉMIA TRADÍCIÍ. Chránime, šírime, sprístupňujeme
Od 1. septembra 2024 do 31. augusta 2026 Múzeum západného Malopoľska vo Wygiełzowe v spolupráci s Liptovským muzeom Liptovské muzeum realizuje cezhraničný projekt s názvom POĽSKO-SLOVENSKÁ AKADÉMIA TRADÍCIÍ. Chránime, šírime, sprístupňujeme. Projekt získal finančné prostriedky z Európskeho fondu regionálneho rozvoja Európskej únie v rámci programu Interreg Poľsko – Slovensko 2021-2027.
Podľa žiadosti o financovanie je celková hodnota tohto projektu 1 123 538,13 EUR, vrátane finančných prostriedkov EÚ z Európskeho fondu regionálneho rozvoja v rámci programu Interreg Poľsko-Slovensko 2021-2027 je 898 830,44 EUR, čo predstavuje 80 % oprávnených nákladov v projekte, t. j. 1 123 538,13 EUR vrátane: -Múzeum západného Malopoľska vo Wygiełzowe: celková hodnota (100%) – 322 966,65 EUR, EFRR (80%) – 258 373,27 EUR, -Liptovské múzeum: celková hodnota (100%) – 800 571,48 EUR, EFRR (80%) – 640 457,17 EUR,
STRUČNÝ OPIS PROJEKTU
Potenciál pohraničia nepochybne spočíva v jeho kultúrnom dedičstve. Jeho ochrana a efektívne a trvalo udržateľné využívanie však predstavuje skutočnú výzvu pre kultúrne a turistické inštitúcie. Tradičné múzeá, kde si len prezeráte exponáty, sa stávajú minulosťou. Preto Múzeum západného Malopoľska vo Wygiełzowe a Liptovské múzeum, ktoré spoločne čelia tejto výzve, chcú v rámci projektu rozvinúť potenciál a ponuku dwóch skanzenov: Etnografického parku Západných Krakovčanov vo Wygiełzowe a Múzea liptovskej dediny v Pribyline. Tieto skanzeny pozývajú návštevníkov do už neexistujúceho sveta mestečiek a dedín, kde žili nasi prastarí rodičia. Dôležité je, že exponáty v skanzenoch si môžete nielen ohmatať, ale aj presvedčiť sa o ich funkčnosti. V rámci plánovaných aktivít partneri projektu prijímajú komplexné opatrenia na zvýšenie udržateľného využívania málo známeho hmotného a nehmotného dedičstva oboch spolupracujúcich regiónov – Západného Malopoľska a Liptova – v kultúre a cestovnom ruchu poľsko-slovenského pohraničia. Tieto aktivity zahŕňajú: 1) investičné aktivity zahŕňajúce revitalizáciu, rozšírenie a sprístupnenie expozície skanzenov vo Wygiełzowe a Pribyline, 2) mäkké aktivity v rámci „Poľsko-slovenskej akadémie tradícií“ vzdelávacie a popularizujúce tradičné remeslá, kuchyňu, kroje a folklór Západného Malopoľska a Liptova. Vďaka týmto aktivitám bude možné oživiť a zachrániť jedinečnú architektúru pohraničia pred zabudnutím a ukázať historické a kultúrne hodnoty regiónu Západného Malopoľska a Liptova a odovzdávať tak ďalším generáciám poznatky súvisiace s miestnymi tradíciami a potešiť nimi turistov. To všetko pre posilnenie úlohy kultúry a trvalo udržateľného cestovného ruchu v ekonomickom rozvoji pohraničia.
ČO BY SME CHCELI DOSIAHNUŤ?
Hlavným cieľom projektu je zvýšenie udržateľného využívania hmotného a nehmotného dedičstva Západného Malopoľska a Liptova v kultúre a cestovnom ruchu v poľsko-slovenskom pohraničí. Špecifickými cieľmi sú: 1) Ochrana a sprístupňovanie hmotného dedičstva poľsko-slovenského pohraničia. 2) Rozšírenie a zatraktívnenie vzdelávacej a kultúrnej ponuky skanzenov vo Wygiełzowe a Pribyline adresovanej návštevníkom. 3) Zvyšovanie povedomia a aktivity miestnych komunít v poľsko-slovenskom pohraničí z hľadiska pestovania tradícií.
PRE KOHO JE PROJEKT?
Projekt je adresovaný obyvateľom oprávneného územia projektu na poľskej a slovenskej strane ako aj návštevníkom oboch krajín. Rozšírená a obnovená infraštruktúra skanzenu vo Wygiełzowe a Pribyline spolu s osvieženými expozíciami bude nielen živým svedectvom dejín týchto regiónov a každodenného života našich predkov, ale aj povzbudením k aktívnej účasti v aktivitách zameraných na pestovanie miestnych tradícií a ochranu dedičstva.
Priami prijímatelia projektu budú: Múzeum západného Malopoľska vo Wygiełzowe a Liptovské muzeum.
AKÉ ÚLOHY SME SI NAPLÁNOVALI?
Úloha: ARCHITEKTÚRA ZAKORENENÁ V TRADÍCII
V rámci prvej úlohy Múzeum Západného Malopoľska zrevitalizuje areál Etnografického Parku Západných Krakovčanov vo Wygiełzowe – upraví zelené plochy okolo sýpky z Borka z roku 1779, vrátane sprístupnenia vstupu do skanzenu osobám so špeciálnymi potrebami (rampa, schody, chodník, malá infraštruktúra).
Liptovské múzeum v rámci aktivít plánovaných v areáli Múzea liptovskej dediny:
zrealizuje konzervačné a reštaurátorské práce pri kostole Panny Márie z Liptovskej Mary a jeho oplotení,
2. vymení strešnú krytinu na 7 objektoch: voziareň z Malužinej, kúria Lehockovcov z Paludze a 5 sýpok z Hubovej,
3. prenesie a zrekonštruuje sýpku z 19. storočia z Pribyliny do areálu skanzenu.
Tieto investície na jednej strane chránia a sprístupňujú hmotné dedičstvo Západného Malopoľska a Liptova, na druhej strane vytvárajú vhodný priestor na realizáciu aktivít plánovaných v rámci „Poľsko-slovenskej akademie tradícií“.
Úloha: POĽSKO-SLOVENSKÁ AKADÉMIA TRADÍCIÍ
Poľsko-slovenská akadémia tradícií zahŕňa množstvo komplementárnych mäkkých aktivít súvisiacich s tradíciami pohraničia,napr. remeslá, ručná výroba, kulinárstvo, kroje, folklór Západného Malopoľska a Liptova.Tieto budú realizované najmä v obnovených priestoroch oboch skanzenov.
Múzeum západného Malopoľska plánuje:
1)Cyklus vzdelávacích workshopov „V okruhu tradícií, hudby a tanca“ v sýpke z obce Bobrek 2)Podujatie „Folkovisko, v kruhu Krakovčanov a Liptákov“ propagujúce remeslá,ručnú výrobu,kulinárstvo,kroje,folklor 3)Vedecká konferencia „Pri sedliackom stole“ venovaná kulinárskemu dedičstvu pohraničia 4)Vydanie pl-sk kuchárskej knihy „Od Halušiek po Hulajdy“ 5)Vytvorenie stálej expozície venovanej ľudovým krojom Západných Krakovčanov
Liptovské múzeum bude realizovať:
1)Cyklus vzdelávacích aktivít o (NE)zabudnutom remesle (napr.čipkárstvo) vrátane múzejných lekcií „U pana majstra v dielni“ 2)Cyklus 4 výstav „Remeslo s tradíciou a budúcnosťou“:obuvníctvo,farbiarstvo,debnárstvo,murárstvo 3)Realizácia aktivít súvisiacich s prenesením sýpky z Pribyliny vrátane: prednášky,múzejných lekcií,vytvorenia expozície venovanej skladovaniu potravín a expozície náradia 4)Realizácia aktivít venovaných povrazníctvu vrátane: archívna rešerš a výskum,výstava publikácia,workshopy 5)Audiosprievodca skanzenom pre ľudí so zrakovým postihnutím a cudzojazyčných turistov
Okrem toho bude každý partner zabezpečovať komunikáciu a riadenie projektu.
UKAZOVATELE PROJEKTU:
-Počet podporovaných kultúrnych a turistických lokalít – 2 -Počet podporovaných nepamiatkových objektov – 10 -Účasti na spoločných cezhraničných akciách – 1 165 -Počet zrealizovaných kultúrnych podujatí – 13 -Organizácie zapojené do cezhraničnej spolupráce – 2 -Návštevníci podporovaných kultúrnych a turistických lokalít – 113 400,00 -Organizácie zapojené do cezhraničnej spolupráce po dokončení projektu – 2
AKÉ BUDÚ VÝSLEDKY?
– Rozvoj inovatívnych foriem sprístupňovania kultúrneho dedičstva, ako sú „skanzeny“ vo Wygiełzowe a Pribyline, a ich vzdelávacej a kultúrnej ponuky. – sa doplní infraštruktúra, zlepší sa technický a estetický stav objektov kultúrneho dedičstva, niektoré získajú nové funkcie a zvýšia sa možnosti prístupu pre návštevníkov (vrátane ľudí so špeciálnymi potrebami vyplývajúcimi napr. zo zdravotného postihnutia), – sa posilní úloha kultúry a trvalo udržateľného cestovného ruchu v ekonomickom rozvoji, sociálnej inklúzii a sociálnych inováciách tohto prihraničného regiónu.
AKO NÁS MÔŽETE KONTAKTOVAŤ?
Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie (Hlavný partner) Ul. Podzamcze 1 32-551 Wygiełzów sekretariat@mmz.info.pl www.mmz.info.pl Kontaktná osoba: Beata Sanak
Liptovské múzeum Ul. Námestie Š. N. Hýroša 10 034 50 Ružomberok sekretariat@liptovskemuzeum.sk www.liptovskemuzeum.sk Kontaktná osoba: Marta Rusnáková
Aktualności
Pierwszy przegląd realizacji projektu pt. „POLSKO-SŁOWACKA AKADEMIA TRADYCJI. Chronimy, upowszechniamy, udostępniamy”.
13.09.2024
W dniu12.09.2024 r.Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie, jako Partner Wiodący zorganizował spotkanie w ramach projektu pt. „POLSKO-SŁOWACKA AKADEMIA TRADYCJI. Chronimy, upowszechniamy, udostępniamy”.
Spotkanie to miało charakter pierwszego przeglądu realizacji projektu.
Wzięli w nim udział przedstawiciele: Wspólnego Sekretariatu (pani Agnieszka Skrzypek, pan Piotr Biel), Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego (pan Wiesław Owsiak, pan Grzegorz Prokop), Regionalnego Punktu Kontaktowego Urzędu Marszałkowskiego Województwa Małopolskiego (pani Dorota Leśniak), Regionalnego Punktu Kontaktowego Kraju Żylińskiego (pan Tomáš Bela), partnerów projektu: Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie (pan Marek Bębenek, pani Beata Sanak, pani Elżbieta Kożuch, pan Marek Golonka), Muzeum Liptowskiego (pan Martin Hromada, pani Marta Rusnáková) oraz Europejskiego Ugrupowania Współpracy Terytorialnej TATRY (pani Anna Sowińska).
Na początku spotkania pani Beata Sanak -zastępca dyrektora ds. merytorycznych w Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie, powitała zebranych i przedstawiła główny cel spotkania, którym był pierwszy przegląd realizacji ww. polsko-słowackiego projektu. Następnie przybliżyła główne założenia projektu, jego cele i zakres w części dotyczącej Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie. Kolejno o planowanych działaniach partnera słowackiego – Muzeum Liptowskiego opowiedziała pani Marta Rusnáková. W dalszej części pani Anna Sowińska omówiła harmonogram i planowane w projekcie wskaźniki. Krótkiej analizie poddała także spodziewane wyzwania i ryzyka. Omówiła również ogólne zasady związane z prawidłową realizacji projektu.
Na zakończenie spotkania przedstawiciele Wspólnego Sekretariatu: pani Agnieszka Skrzypek i pan Piotr Biel oraz Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego: pan Wiesław Owsiak przedstawili praktyczne wskazówki i rekomendacje dotyczące dalszych etapów realizacji projektu (m.in. składanie harmonogramów płatności, szacowanie wartości zamówienia, przygotowywanie dokumentacji zdjęciowej z wydarzeń).
Drugi Przegląd Projektu „Polsko-Słowacka Akademia Tradycji. Chronimy, Upowszechniamy, Udostępniamy”
17.12.2025
17 grudnia 2025 r. w Parku Etnograficznym Krakowiaków Zachodnich w Wygiełzowie odbył się Drugi Przegląd Projektu „Polsko-Słowacka Akademia Tradycji. Chronimy, Upowszechniamy, Udostępniamy”, podsumowujący dotychczasowe działania realizowane w ramach polsko-słowackiej współpracy Muzeum Małopolski Zachodniej w Wygiełzowie oraz Liptowskiego Muzeum w Pribylinie.
Projekt jest współfinansowany ze środków Unii Europejskiej w ramach Programu Interreg Polska–Słowacja 2021–2027 i ma na celu ochronę, rozwój oraz nowoczesne udostępnianie dziedzictwa materialnego i niematerialnego Małopolski Zachodniej oraz regionu Liptowa.
Zrealizowane działania po stronie polskiej
Warsztaty edukacyjne „W kręgu tradycji, muzyki i tańca” We wrześniu 2025 r. w zabytkowym spichlerzu z Bobrka odbyły się warsztaty edukacyjne z udziałem 167 dzieci i młodzieży, w tym uczestników ze szczególnymi potrzebami. Program obejmował naukę muzyki, śpiewu, tańca krakowiaka oraz zajęcia plastyczne inspirowane tradycyjnymi motywami regionalnymi.
Doposażenie sali edukacyjnej Zakupiono nowoczesne wyposażenie dostosowane do potrzeb osób ze szczególnymi wymaganiami, w tym regulowane biurka i krzesła, kanapę wyciszającą oraz monitor multimedialny.
Konferencja naukowa „Przy chłopskim stole” Konferencja odbyła się 24 października 2025 r. i zgromadziła etnografów, antropologów oraz ekspertów z Polski i Słowacji. Tematem przewodnim było dziedzictwo kulinarne Krakowiaków Zachodnich, Orawy i Liptowa. W ramach wydarzenia odbył się również pokaz kulinarny prowadzony przez Roberta Sowę.
Rewitalizacja przestrzeni skansenu W ramach działań inwestycyjnych wykonano m.in. zadaszenie-witacz z tablicą multimedialną i planem tyflograficznym, nowe ławki, kosze i stojaki rowerowe, pochylnię dla osób ze szczególnymi potrzebami, schody oraz modernizację ścieżek pieszych, poprawiając dostępność komunikacyjną skansenu.
Nowa ekspozycja w Chałupie z Przegini Duchownej Zakupiono 10 manekinów ekspozycyjnych, przeprowadzono konserwację strojów ludowych (pięciu gorsetów, katanki i sukmany) oraz zakupiono repliki elementów strojów krakowskich.
Działania zrealizowane przez Liptowskie Muzeum w Pribylinie
Partnerzy słowaccy zrealizowali szereg istotnych działań inwestycyjnych i edukacyjnych, w tym:
Wymianę gontowego poszycia dachowego Prace objęły dwór z Paludzy, wozownię z Malužinej oraz pięć zabytkowych spichlerzy z Hubovej, zabezpieczając cenne obiekty tradycyjnej architektury regionu Liptowa.
Cykl wystaw rzemiosł tradycyjnych W wozowni z Malužinej prezentowano wystawy poświęcone kowalstwu, stolarstwu, rzemieniarstwu, tkactwu i płóciennictwu. Ekspozycje obejrzały dziesiątki tysięcy zwiedzających.
Wydarzenie edukacyjne „(Ne)Zabudnuté remeslá” Podczas wydarzenia uczestnicy mieli możliwość bezpośredniego kontaktu z tradycyjnymi technikami rzemieślniczymi, m.in. ciesielstwem, oraz samodzielnego wykonania wyrobów.
Plany na kolejne etapy projektu
W najbliższym czasie zaplanowano:
wydanie publikacji pokonferencyjnej w wersji polsko-słowackiej (początek 2026 r.),
publikację polsko-słowackiej książki kucharskiej „Od Halušek do Hulajdów”,
utworzenie stałej wystawy strojów Krakowiaków Zachodnich,
organizację Folkowiska „W Kręgu Krakowiaków i Liptowiaków” w dniu 7 czerwca 2026 r., obejmującego koncerty folkowe, pokazy rzemiosła, kiermasz, konkurs potraw KGW oraz wernisaż nowej wystawy.
Serdecznie dziękujemy wszystkim partnerom, prelegentom oraz uczestnikom za zaangażowanie i współpracę. Wspólne działania w ramach projektu „Polsko-Słowacka Akademia Tradycji” przyczyniają się do ochrony, popularyzacji i udostępniania dziedzictwa kulturowego pogranicza polsko-słowackiego.